‘Als we investeren in expertise, komen we echt verder’ - verslag webcast data & IT

Janine Bosma 30-06-2020

De patiënt centraal zetten en hem van de beste zorg op de juiste plek te voorzien, onder meer door samen te beslissen. Dat dit vaak nog niet lukt, is onder meer te wijten aan het gebrek aan een vruchtbare samenwerking van zorgaanbieders in het algemeen en specifieker: op het gebied van data en IT.

De werkgroep Data en IT van het Linnean Initiatief werd twee jaar geleden opgericht om de richtingen op data- en IT-gebied in kaart te brengen en na te denken over mogelijke oplossingen. De leden van de werkgroep bundelden hun kennis en ervaring in een whitepaper, dat – samen met de belangrijkste input uit de consultatieronde - besproken werd in de webinar van 18 juni onder leiding van Egge van der Poel (data scientist Erasmus MC). Frits van Merode (Maastricht UMC+ / Universiteit Maastricht) en voorzitter werkgroep Data & IT), Leone Flikweert (Health-RI) en Johan van Soest (Universiteit Maastricht) schoven aan voor duiding. 

Uitdagingen op data-en IT-gebied

Het succes van Samen Beslissen wordt veroorzaakt door meerdere factoren, eén daarvan is het doeltreffend inzetten van data & IT. Samen beslissen verhoudt zich tot data op drie niveaus: data uit het elektronisch patiëntendossier (EPD), data in eigen huis en data buitenshuis, zoals in ziekenhuizen of instellingen. Frits Van Merode licht in de webcast (vanaf minuut 4:35) toe hoe de whitepaper aandacht besteedt aan die drie niveaus van data. Belangrijkste boodschap: Laten we samen de uitdagingen op Data & IT gebied beslechten. We hebben samen alle competenties en kennis in huis. We moeten die kennis met elkaar delen en elkaar leren vertrouwen. 

De weg van old power naar new power

Overkoepelend knelpunt dat in de whitepaper naar voren komt, is de transitie van old power naar new power: de verschuiving van een gesloten, hiërarchisch beheersmodel naar een open, op vertrouwen gebaseerd systeem, waarin het maximale uit ieders competenties wordt gehaald. Die shift van old naar new power en in hoeverre die er komt, bepaalt de toekomst van de zorg. Van Merode: “Wordt er met wantrouwen naar innovatie gekeken? Of proberen we er juist alles uit te halen en kijken we naar de lange termijn? We moeten naar new power met de ambitie om innovatie vooruit te helpen.” Estland wordt in de whitepaper als voorbeeld van een geslaagde verandering van old naar new power genoemd, haalt Egge van der Poel aan. Frits van Merode legt (vanaf minuut 20:33 in de webcast) uit wat we als Nederland van Estland kunnen leren.  

FAIR: standaarden samen brengen

Verbinding blijkt een belangrijk sleutelwoord. Het uitwisselen van zorginformatie blijft lastig. Enerzijds vanwege wetgeving en organisatorische en politieke factoren, anderzijds door een gebrek aan eenheid van taal en terminologie. Veel instellingen werken met hun eigen standaarden en vinden dat andere partijen, bijvoorbeeld in de regio, of op een bepaald gebied, die standaarden moeten adopteren. Johan van Soest legt uit dat instellingen hun data en structuren misschien anders vormgeven en inrichten, maar dat wat ze bedoelen hetzelfde is. Om samen beslissen mogelijk te maken, is het belangrijk om over de muren van je instelling heen te kijken. FAIR-principes maken dat mogelijk door standaarden op metaniveau samen te brengen. Bekijk vanaf minuut 23:31 in de webcast hoe Johan van Soest - zeer helder - uiteenzet hoe het precies zit met datadefinities, standaarden en FAIR-data. De presentatieslides vindt u onderaan dit verslag.

De digitale snelweg

Gezondheidsdata zou voor iedereen toegankelijk moeten zijn: voor zorgverlener en patiënt die gegevens uitwisselen, maar ook voor de onderzoeker die data analyseert met als doel de zorg te verbeteren. Een efficiënte infrastructuur is in feite een nutsvoorziening. Op veel plekken is al infrastructuur aanwezig maar is die gericht op het uitwisselen van data voor primair gebruik. De infrastructuur is echter niet gebouwd voor het uitwisselen voor secundair gebruik. Een probleem dat zich specifiek voor secundair gebruik van data (bijvoorbeeld kwaliteitsregistraties en onderzoek) voordoet, is het waarborgen van de privacy van patiënten. Een techniek die dit wel mogelijk maakt is de Personal Health Train (PHT). In plaats van de data op een plek te verzamelen om te analyseren stuurt deze techniek stuurt als het ware de analyse naar de data. Johan van Soest licht de Personal Health Train vanaf minuut 34:30 in de webcast toe. 

Regie op infrastructuur is in een versnipperd zorglandschap zoals dat van Nederland heel hard nodig. "Je ziet in het zorgsysteem dat mensen te weinig vertrouwen hebben in elkaars competenties. Het investeren zit hem vooral in expertise, dan komen we echt verder”, vertelt Flikweert vanaf minuut 40:19 in de webcast.

Over en weer vertrouwen

Iets in de governancestructuur houdt het vertrouwen tegen dat nodig is voor een goede samenwerking tussen zorginstellingen en overheid. “Ik denk dat je de juiste mensen moet neerzetten en hen de ruimte moet geven om het uiteindelijk voor elkaar te krijgen. We moeten niet kapot willen organiseren”, benadrukt Flikweert in het kader van governance (vanaf minuut 51:58 in de webcast).

Vragen naar aanleiding van de whitepaper

In het tweede deel van de webcast (vanaf minuut 01:00:45 in de webcast) was er ruimte voor vragen over de whitepaper die eerder uit de consultatieronde naar voren kwamen of die live in de chat werden gesteld. Aan tafel werden antwoorden gegeven op vragen over onderstaande thema’s. Vragen over de whitepaper die in de webcast niet aan bod kwamen, worden op een later moment alsnog beantwoord. Houd hiervoor linnean.nl in de gaten. 

De reacties op de consultatie en op de webcast worden verwerkt in de definitieve versie van de whitepaper. Deze wordt vervolgens opnieuw aangeboden aan het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). 

De webcast data en IT ten behoeven van Samen Beslissen werd door 140 kijkers live bekeken. Zij beoordeelden de webcast met een 8,1 gemiddeld! Mocht je de webcast willen bekijken of delen met iemand binnen uw netwerk, de webcast is on demand beschikbaar via deze link .

Afbeeldingen

X (voorheen Twitter)

Volg Linnean online

  

Over ons

Het Linnean Initiatief is een landelijk netwerk van koplopers en aanjagers van waardegedreven zorg. 

Lees meer

Linnean-netwerk

Ook deelnemen aan het Linnean-netwerk?
Sluit u aan bij het netwerk.

Contact

Stichting Linnean Initiatief
KvK: 75738007

Neem vooral contact met ons op voor meer informatie, tips of suggesties.

linnean@zinl.nl
Contact

 

 

Cookie-instellingen